fanavaran
آخرین اخبار
   
    کد خبر : 189035
    تاریخ انتشار : 25 مرداد 1395 11:33
    تعداد بازدید : 1005

    دیپلماسی دیجیتال چیست؟

    به لحاظ نظری، دیپلماسی دیجیتال یا دیپلماسی شبکه های اجتماعی مجازی، بخشی از دیپلماسی عمومی است.

    داریوش صولت
    مدیرکل دیپلماسی عمومی وزارت امور خارجه
    در دورة جدید، زمانی که درباره فرهنگ ترویج دیپلماسی عمومی صحبت می کنیم، بدون هیچ گونه درنگی سراغ ابزارهای دیجیتال و فناوری اطلاعات می رویم؛ زیرا در عصر جدید، ابزارهای دیجیتال و فناوری اطلاعات، بسیاری از فاصله ها را کم کرده اند و در کوتاه ترین زمان ممکن، بیشترین حجم پیام ها را به مخاطبان خود انتقال می دهند. البته این موضوع را نباید نادیده گرفت که ابزارهای دیجیتال و فناوری اطلاعات درعین کارآمدی می توانند عوارض خاص خود را نیز داشته باشند. به این معنا که اگر در گذشته، کتاب یا مقالات علمی که در مجلات چاپ می شد، مخاطبان خاص خود را داشت، اما امروزه این شیوه در رسانه های دیجیتالی کمتر مورد توجه مخاطبان قرار گرفته و کاربران بیشتر در پی تیترها و مطالب و تحلیل های کوتاه هستند. بنابراین، افرادی که با ابزار و وسائل دیجیتالی سروکار دارند، بیشتر علاقه مندند حجم گسترده ولی کم عمقی از مباحث را دنبال کنند.
    دیپلماسی دیجیتال در کشور ما هنوز بحث نوین و تازه ای است که به لحاظ نگاه ابزاری و موضوعی، هنوز آن‎چنان که باید و به صورت هدفمند مورد توجه واقع نشده است. علت هم این است که در فضای دیپلماسی عمومی ابتدا باید از مباحث کلی شروع کنیم تا در ادامه بتوانیم به مباحث جزئی تر برسیم. به عنوان مثال، در دیپلماسی فرهنگی هنوز نتوانسته ایم بسیاری از مسیرها را طی کنیم و عمدتا در مباحث کلی مانده ایم. بنابراین در چنین شرایطی نمی توانیم به مسائل فرعی تر مانند استفاده از روش های نوین در کتابت کتابخانه ای بپردازیم یا درباره آن صحبت کنیم. نمونة دیگر، بحث دیپلماسی سینما و فیلم است. ما هنوز به لحاظ تکنیکی و محتوایی با آنچه در سطح بین المللی استفاده می شود، فاصله بسیار زیادی داریم. امروز براساس تکنولوژی های مدرنی که وجود دارد، برای ساخت یک فیلم، از همة عناصر دیجیتال استفاده می شود بدون اینکه به صحنه آرایی فیزیکی نیاز باشد. اما تولیدکنندگان ما به دلیل فقدان زیر ساخت ها و ابزارهای نوین دیجیتالی، برای ساختن صحنة یک فیلم هنوز به ابزارها و عناصر فیزیکی صحنه آرایی نیاز دارند. بنابراین به موازت پیشرفتی که در فرآیند همگانی کردن ابعاد مختلف دیپلماسی عمومی اتفاق می ا فتد، به تدریج دیپلماسی دیجیتال، هم به لحاظ ابزار و هم به لحاظ محتوایی، به عنوان سوژه مورد توجه قرار خواهد گرفت و راه گریزی از آن نیست. از همین رو نباید انتظار داشت در کنار دیپلماسی فرهنگی، دیپلماسی سازمان ها ی مردم نهاد، دیپلماسی رسانه ای، دیپلماسی حمایتی و سایر دیپلماسی هایی که از اجزای دیپلماسی عمومی هستند، دیپلماسی دیجیتال به همان حدت و شدت مورد توجه قرار گیرد. شاید امروز بخشی از فعالان عرصه فناوری اطلاعات و تکنولوژی های نوین در ارتباط با دیپلماسی دیجیتال کار می کنند. زیرا دیپلماسی دیجیتال موضوعی بین رشته ای میان کسانی است که متخصص در فناوری دیجیتال هستند و دغدغه های انتقال مفاهیم فرهنگی از طریق ایجاد ارتباط بین ملت ها را دارند. 
    در سال های اخیر، به وضوح نمونه هایی از کاربرد دیپلماسی دیجیتال را در انتقال پیام هایی که در جوامع مختلف و بر اثر حوادث اجتماعی اتفاق افتاده است، مشاهده کرده ایم. برای نمونه می توان به کودتای اخیر در ترکیه پرداخت. اگر کودتای ترکیه در بازه زمانی ده یا بیست سال گذشته اتفاق می افتاد، ما تنها قادر بودیم به مجموعه ای از اطلاعات بسیار محدود دست پیدا کنیم. ضمن اینکه همین اطلاعات اندک، صرفا از کانال های رسمی و حکومتی منتشر می شد. اما امروز به مدد ابزارهای دیجیتالی که در اختیار همه شهروندان چه در داخل ترکیه و چه در بیرون از مرزهای این کشور وجود دارد، حتی جزئی ترین مسائل کودتا به وضوح منتقل و منتشر می شود و امکان درک گسترده و دقیق تری از حادثه را فراهم می سازد؛ بنابراین در عصر حاضر ما نه تنها شاهد انتقال پیام از طریق فناوری های نوین بین ملت ها هستیم، بلکه دولت ها نیز از همین طریق به انتقال پیام خود به افکار عمومی کشورهای هدف اقدام می کنند تا اهداف خود را به بهترین شکلی محقق سازند. با توجه به این گفتار، ما اکنون از دیپلماسی دیجیتال بهره مند هستیم. اما توجه و بازگشت به مفهوم و فلسفه دیپلماسی دیجیتال و اینکه از چه راهی می توان این مسیر را طی کرد، هنوز ابعاد آن به لحاظ نظری شناخته شده نیست؛ پس این نیاز در کشور ما وجود دارد و همة مراکز تحقیقاتی و پژوهشی، مراکز دانشگاهی و اساسا نخبگان کشور باید به این موضوع بپردازند. البته ناگفته نماند که استانداردهای رایجی درباره دیپلماسی دیجیتال در کشورهای توسعه یافته وجود دارد که استفاده می شود و ما باید تلاش کنیم که با شناسایی و معرفی استانداردهای رایج، کم کم به موازات فراگیرشدن ابزارهای دیجیتال بتوانیم فرهنگ دیجیتال و دیپلماسی دیجیتال را در کشور مورد بررسی قرار داده و در عمل آن را به کار گیریم. 
    سخن آخر اینکه دیپلماسی عمومی ج. ا. ایران، ظرفیت های بسیار گسترده ای برای تاثیرگذاری بر افکار عمومی کشورهای مختلف داشته و چنانچه به درستی از ظرفیت دیپلماسی دیجیتال استفاده شود، می توان راه صدساله را در یک شب طی کرد.  


    نظر شما



    نمایش غیر عمومی
    تصویر امنیتی :