آخرین اخبار
facebook Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی
کد خبر : 192848
تاریخ انتشار : 17 مهر 1395 12:50
تعداد بازدید : 1902

با تب آمدن و با لرز رفتن

می گویند اگر دشمن نداری یعنی کار قابل ملاحظه ای انجام نمی دهی. مصطفی نقی پور اگر دشمن هم نداشته باشد، مخالف زیاد دارد. مدیر ارشد مرکز نوآوری و فناوری فناپ، فارغ التحصیل دانشگاه صنعتی شریف، مخترع، کارآفرین، پرانرژی و صریح اللهجه است. شاید اگر پانصد سال پیش به دنیا آمده بود، حکیم یا علامه ای می شد آن قدر که در هر رشته دستی بر آتش دارد. وقتی برای نخستین بار درباره وی گوگل کردم، باورم نمی شد که ذوق ادبی و طبع شاعرانه هم داشته باشد. جدا از فناپ و بانک پاسارگاد، مصطفی نقی پور از نسل مهندسانی است که دل شان برای خیلی چیزها می لرزد. با مدیر مرکز نوآوری فناپ درباره تاریخچه، مدل و دلایل مخالفت فعالان دیگر اکوسیستم با فناپ صحبت کردم که این گفت‏وگو پیش روی تان قرار دارد.


وحید حجه فروش
 بسیاری از فعالان حوزه استارت آپی با فلسفه فناپ مشکل دارند. چرا به بحث شتابدهی و استارت آپ ها وارد شدید؟
ما دو سال پیش به این نتیجه رسیدیم که توانمندسازی استارت آپ ها را در مرکز نوآوری فناپ متمرکز کنیم و به من ماموریت داده شد که این مرکز را تاسیس کنم. ما در سال 93 چند هدف را دنبال کردیم؛ یکی بحث آینده‎پژوهی بود که تکنولوژی آینده به کدام سمت می‎رود که به شرکت های گروه و واحدهای کسب و کار کمک کنیم. موضوع دوم حمایت از استارت آپ ها بود که به‎صورت سازمان یافته فرمتی ایجاد کنیم که درواقع بتوانند وارد گروه شوند و از حمایت‎های ما بهره ببرند. زنجیره ارزش نوآوری را در ایران و جهان بررسی کردیم. با دوستانی که در این حوزه مدعی بودند مذاکره داشتیم و سعی کردیم همکاری‎هایی را شکل بدهیم. بعد از مطالعه و بررسی جوانب، به این نتیجه رسیدیم که مدل بومی خود را طراحی کنیم. سعی کردیم در این زمینه روال‎ها و تجربه هایی که اعضای تیم آموخته بودند را پیاده کنیم. نخستین مفهومی که ایجاد کردیم و ایده‎ای که طراحی شد، کافه IT بود. هدف کافه IT این بود که از استارت آپ ها حمایت معنوی داشته باشد؛ یعنی فضایی باشد که استارت‎آپ‎های IT بیایند، حضور داشته باشند و از راهنمایی افراد نخبه حوزهIT  بهره بگیرند. کافه بستری است برای حمایت از ایده ها. در فناپ مدیریت به صورت استارت آپی شروع شد و عملا هم نحوه مدیریت و هم نگرش به این شرکت از این نوع بود و بسیار تلاش کردیم حمایتی که بانک از ما کرد، به استارت آپ های دیگر هم تسری دهیم.
 فناپ چگونه متولد شد؟
فناپ با چند نفر از جوانانی که کوچک ترین عضو آن تیم من بودم، در سال 1384 تاسیس شد. در آن زمان هنوز بانک تاسیس نشده بود یا حداقل ما اطلاعی نداشتیم. گروهی از نخبه های حوزه بانکی که سوابق مختلفی داشتند، با تیم ما آشنا شدند و آقای دکتر قاسمی به عنوان مدیر تیم اعلام کردند که می خواهند شرکتی در حوزه فناوری اطلاعات تاسیس کنند و این شرکت تاسیس شد. فناپ در حوزه های نرم افزارهای بانکی و پر داخت فعال شد. اعضای تیم نرم افزار core banking را نوشتند، حوزه های مختلف پرداخت بانکی مثل اینترنت بانک، موبایل بانک و محصولات دیگری از این قبیل تولید شد و درحال حاضر در پنج حوزه اصلی در حال فعالیت هستیم که یکی از آنها بانک و بیمه است. حوزه دوم پرداخت الکترونیکی و e-commerce، حوزه سوم تلکام، حوزه چهارم نرم افزارهای سازمانی و حوزه پنجم سلامت هوشمند است. موسسان این شرکت در زمینه استارت آپ سابقه زیادی داشتند و تجربیات مختلفی در حوزه استارت آپی داشتند. طبیعتا شرکت هایی که الان در گروه فناپ هستند، همان استارت آپ هایی هستند که ما کشف کردیم و توانستند وارد گروه فناپ شوند.  
 مدل بومی فناپ دقیقا چیست؟
ما تمایل داشتیم مدل مشابهی داشته باشیم، اما همکاری جدی نه از داخلی ها و نه از خارجی ها ندیدیم؛ درنتیجه با مطالعه و بررسی که انجام دادیم، دوره پیش شتابدهی، هم از نظر زمان، نوع برگزاری، طول دوره شتابدهی و هم تعداد کارگاه‎ها کاملا طراحی خودمان است. این مدل که پیش روی شماست، تجربه خود ماست و سعی کردیم خودمان اجرایی کنیم. مصاحبه حضوری و تیم برای ما بسیار اهمیت دارد. ایده به تنهایی هیچ کارکردی ندارد و نخستین اولویت ما تیم است، بعد از آن ایده و نحوه اجرای ایده و بیزنس مدلی که بر آن اساس می‎خواهد درآمدزایی کند. ما سعی کردیم نیاز اصلی استارت آپ‎ها را تامین کنیم. ما تلاش می کنیم فضای بومی ایرانی- اسلامی داشته باشیم، مدلی که استارت‎آپ بتواند در فضای کسب و کار «ایران» موفق باشد.
 برخی معتقدند به اینکه بانک پاسارگاد شتابدهنده داشته باشد، مزیت رقابتی ناعادلانه برای شما ایجاد کرده است.
درحال حاضر بانک های دیگر هم شروع کرده اند و شتابدهنده می زنند، دولت هم دارد شتاب دهنده می زند، ولی ما از نیاز به این موضوع رسیدیم. خود من با چندین استارت آپ مذاکره کردم. نوع مذاکره و حمایت این بود که من چقدر می توانم به آن استارت آپ کمک کنم. ما این کار را دو سال گذشته به صورت یک روند سازمان یافته پیاده کردیم. درواقع هدف این بود که به زنجیره ارزشی فناپ و گروه فناپ چیزی اضافه شود و استارت‎آپ‎ها عضوی از گروه ما شوند و درنتیجه به بیزینس‎های موفقی در کشور تبدیل شوند. ما سعی کردیم زنجیره را کامل طراحی کنیم. هدف ما این است که مفهوم جدیدی معرفی کنیم به عنوان مجتمع نوآوری. صنایع کوچک نمی توانند هزینه های شتابدهی و زنجیره ارزشی را بپردازند. شتابدهی کاری نیست که شما بخواهید به عنوان بیزینس مستقل به آن نگاه کنید، اگر این اتفاق بیفتد و به عنوان کسب و کار مستقل دیده شود، حداقل در وضعیت الان کشور که ما هنوز به بلوغ لازم نرسیده ایم، ممکن است منجر به این بشود که شتابدهنده ها عملا مثل بسیاری از بنگاه هایی که واسطه گری می کنند، به گران شدن بی دلیل استارت آپ ها دامن بزنند که در بلندمدت به ضرر خود این استارت آپ هاست.
 الان که هر روز یک شتابدهنده جدید راه اندازی می شود 
مثل خیلی پدیده های دیگر کشورمان، این هم یک تب گذراست. یک روز تب شهرک های صنعتی مختلف برای اشتغال زایی، نتیجه اش تعداد بسیار زیادی سوله خالی و سرمایه تلف شده مملکت می شود. در حوزه استارت آپ ها بسیار بدتر و خطرناک تر است، در شهرک صنعتی شما سرمایه فیزیکی داری؛ اما اینجا همه چیز معنوی است و اگر از بین برود تبعات سنگینی دارد. ورود صنعتی که فروشش زیر سیصد میلیارد تومان باشد به این حوزه اشتباه است. شتاب دهنده یک نوع سرمایه گذاری برای صنعت است. دوستانی که دارند در این تب گرفتار می شوند، یک بار محاسبه کنند و عاقلانه تصمیم بگیرند، برای شرکت های کوچک اصلا کار درستی نیست. ظرفیت صنعت هم آنقدر بالا نیست که این همه شتابدهنده را بتواند تامین کند. یک استارت آپ دست کم چهار پنج سال نیاز دارد که بتواند خودش را پیدا کند و موفق شود. اینطور نیست که به شکل جادویی در یک سال موفق شده باشند، به ندرت شاید این اتفاق افتاده باشد، ولی عمده فعالان شاخص در بازار دست کم چهار سال پنج سال کار کرده اند تا به این مرحله برسند. برداشت من این است که تا چهار پنج سال دیگر این حباب می ترکد. سرمایه گذاری ما عمدتا سرمایه گذاری سنتی است و عادت به ریسک نداریم. امیدوارم عقلانیت در مسوولین باشد که خیلی به این تب دامن نزنند. معاون رییس جمهور می گوید می خواهیم شتاب دهنده های خارجی را بیاوریم و در هر استان یک شتاب دهنده بزنیم. به این صورت موضوع را داغ تر می کنند. در این‎باره خیلی با احتیاط و قدم به قدم باید پیش رفت. ما به عنوان بخش خصوصی بی گدار به آب نمی زنیم، فکر می کنیم دوستانی که در این تب وارد بازار شدند، با یک شوک بزرگ مواجه و از بازار خارج خواهند شد. 


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :